✅ پاسخ : در مورد امور مشکل و مجهولی که رخ می دهد و هیچ راهی برای تبیین و تشخیص آن وجود ندارد، دو دستورالعمل کلی در احادیث رسیده است که در برخی موارد با هر دو مورد می توان آن را حل نمود و برای برخی موارد یکی از آنها کارآیی دارد.

✅ این دو امر، مصالحه و قرعه می باشد و برای سؤال فوق هر دو قابل استفاده می شود.

✅ ابتدا به دو حدیث در مورد صلح توجه فرمایید :

1 عَنْ حَفْصِ بْنِ الْبَخْتَرِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: الصُّلْحُ جَائِزٌ بَیْنَ النَّاسِ.

📚 الکافی ج۵ص۲۵۹

امام صادق صلوات اللَّه علیه فرمود : صلح در بین مردم جائز است!

2 عَنْ سَلَمَةَ بْنِ کُهَیْلٍ قَالَ سَمِعْتُ عَلِیّاً یَقُولُ لِشُرَیْحٍ.... اعْلَمْ أَنَّ الصُّلْحَ جَائِزٌ بَیْنَ الْمُسْلِمِینَ إِلَّا صُلْحاً حَرَّمَ حَلَالًا أَوْ أَحَلَّ حَرَاماً...

📚 الکافی ج۷ص۴۱۲

سلمه بن کهیل گوید : شنیدم امیرالمؤمنین صلوات اللَّه علیه به شریح می فرمود :... بدان که صلح در بین مسلمانان جائز است، مگر صلحی که حلالی را حرام کند یا حرامي را حلال نماید...!

✅ لذا این افراد می توانند به شکلی با همدیگر مصالحه نمایند و همدیگر را حلال نمایند تا اختلاف آنها حل شود.

✅ اما در مورد قرعه، به چند حدیث زیر توجه فرمایید :

3 عَنْ سَیَابَةَ وَ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عُمَرَ جَمِیعاً عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ فِی حَدِیثٍ قَالَ وَ الْقُرْعَةُ سُنَّةٌ.

📚 التهذیب ج۶ص۲۳۹

امام صادق صلوات اللَّه علیه در حدیثی فرمود : قرعه سنت است!

4 عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَکِیمِ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا الْحَسَنِ مُوسَی بْنَ جَعْفَرٍ علیه السلام عَنْ شَیْءٍ فَقَالَ لِی کُلُّ مَجْهُولٍ فَفِیهِ الْقُرْعَةُ فَقُلْتُ إِنَّ الْقُرْعَةَ تُخْطِئُ وَ تُصِیبُ فَقَالَ کُلُّ مَا حَکَمَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ فَلَیْسَ بِمُخْطِئٍ

📚 الفقیه ج۳ص۹۲

محمد بن حکیم گوید : از امام کاظم صلوات اللَّه علیه در مورد چیزی سؤال کردم؛ پس امام به من فرمود : در هر چیز مجهولی قرعه می باشد.

من گفتم : قرعه گاهی خطا می کند و گاهی به درست می رسد! پس امام فرمودند : آنچه که اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ به آن حکم می کند خطا نيست!

5 قَالَ الصَّادِقُ مَا تَقَارَعَ قَوْمٌ فَفَوَّضُوا أَمْرَهُمْ إِلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَّا خَرَجَ سَهْمُ الْمُحِقِّ وَ قَالَ أَیُّ قَضِیَّةٍ أَعْدَلُ مِنَ الْقُرْعَةِ إِذَا فُوِّضَ الْأَمْرُ إِلَی اللَّهِ أَ لَیْسَ اللَّهُ یَقُولُ فَساهَمَ فَکانَ مِنَ الْمُدْحَضِینَ

📚 الفقیه ج۳ص۹۲

امام صادق صلوات اللَّه علیه فرمود : هیچ قومي قرعه نمی اندازند و أمر خود را به اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ واگذار نمایند مگر اینکه سهم فرد مُحق خارج می شود!

و فرمود : کدام قضاوتی از قرعه عادلانه تر است، در صورتی که أمر را به اللَّه واگذار نماید! مگر اللَّه (در سوره صافات آیه ١۴١)نمي فرماید : «پس او (با آنها) قرعه انداخت و مغلوب گردید»!

✅ لذا این اینها می توانند به وسیله قرعه نیز، سهم و حق خود را جداسازی نمایند.

✅ در قسمت بعد، دو حدیث در مورد کیفیت قرعه ذکر می گردد :

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّلْ لِوَلِیِّکَ الْفَرَجَ وَ الْعَافِیَةَ وَ النَّصْر

https://feghh14.com

✅ حدیثی در مورد کیفیت قرعه :

6 عَمْرِو بْنِ أَبِی الْمِقْدَامِ عَنْ أَحَدِهِمَا فِی الْمُسَاهَمَةِ یُکْتَبُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ عَالِمَ الْغَیْبِ وَ الشَّهَادَةِ الرَّحْمَنَ الرَّحِیمَ أَنْتَ تَحْکُمُ بَیْنَ عِبَادِکَ فِیمَا کَانُوا فِیهِ یَخْتَلِفُونَ أَسْأَلُکَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- أَنْ تُصَلِّیَ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أَنْ تُخْرِجَ لِی خَیْرَ السَّهْمَیْنِ فِی دِینِی وَ دُنْیَایَ وَ آخِرَتِی وَ عَاقِبَةِ أَمْرِی فِی عَاجِلِ أَمْرِی وَ آجِلِهِ إِنَّکَ عَلَی کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ مَا شَاءَ اللَّهُ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ- ثُمَّ تَکْتُبُ مَا تُرِیدُ فِی الرُّقْعَتَیْنِ وَ تَکُونُ الثَّالِثَةُ غُفْلًا ثُمَّ تُجِیلُ السِّهَامَ فَأَیُّهُمَا خَرَجَ عَمِلْتَ عَلَیْهِ وَ لَا تُخَالِفُ فَمَنْ خَالَفَ لَمْ یُصْنَعْ لَهُ وَ إِنْ خَرَجَ الْغُفْلُ رَمَیْتَ بِهِ.

📚 الامان من اخطار الاسفار و الأزمان ص۹۷.

عمرو بن أبي المقدام گوید : امام صادق صلوات اللَّه علیه در مورد قرعه فرمود : نوشته می شود :

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ عَالِمَ الْغَیْبِ وَ الشَّهَادَةِ الرَّحْمَنَ الرَّحِیمَ أَنْتَ تَحْکُمُ بَیْنَ عِبَادِکَ فِیمَا کَانُوا فِیهِ یَخْتَلِفُونَ أَسْأَلُکَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- أَنْ تُصَلِّیَ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ- وَ أَنْ تُخْرِجَ لِی خَیْرَ السَّهْمَیْنِ فِی دِینِی وَ دُنْیَایَ وَ آخِرَتِی وَ عَاقِبَةِ أَمْرِی فِی عَاجِلِ أَمْرِی وَ آجِلِهِ إِنَّکَ عَلَی کُلِّ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ مَا شَاءَ اللَّهُ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ

سپس آنچه که قصد داری را در هر دو برگه می نویسی و برگه سوم بدون نشان و علامت قرار می دهی. سپس سهام را می گردانی و هر کدام که بیرون آمد بر حسب آن عمل می کنی و مخالفت نمی کنی و کسی که با آن مخالفت کند، برایش خیر و خوبی ساخته نمی شود. و اگر قرعه خالی بی نشان بیرون آمد، آن را دور بینداز!

✅ در قسمت بعد حدیث دیگری در مورد کیفیت قرعه ذکر می گردد:

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّلْ لِوَلِیِّکَ الْفَرَجَ وَ الْعَافِیَةَ وَ النَّصْر

https://feghh14.com

✅ حدیث دیگری در مورد کیفیت قرعه :

7 عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَيَابَةَ قَالَ خَرَجْتُ سَنَةً إِلَى مَكَّةَ وَ مَتَاعِي بَزٌّ قَدْ كَسَدَ عَلَيَّ فَأَشَارَ عَلَيَّ أَصْحَابُنَا أَنْ أَبْعَثَهُ إِلَى مِصْرَ وَ لَا أَرُدَّهُ إِلَى الْكُوفَةِ أَوْ أَبْعَثَهُ إِلَى الْيَمَنِ فَاخْتَلَفَت عَلَيَّ آرَاؤُهُمْ فَدَخَلْتُ عَلَى الْعَبْدِ الصَّالِحِ بَعْدَ النَّفْرِ بِيَوْمٍ وَ نَحْنُ بِمَكَّةَ فَأَخْبَرْتُهُ بِمَا أَشَارَ بِهِ أَصْحَابُنَا وَ قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ فَمَا تَرَى حَتَّى أَنْتَهِيَ إِلَى مَا تَأْمُرُنِي فَقَالَ لِي سَاهِمْ بَيْنَ مِصْرَ وَ الْيَمَنِ ثُمَّ فَوِّضْ فِي ذَلِكَ أَمْرَكَ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَأَيُّ بَلَدٍ خَرَجَ سَهْمَها مِنَ الْأَسْهُمِ فَابْعَثْ مَتَاعَكَ إِلَيْهَا قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ كَيْفَ أُسَاهِمُ قَالَ اكْتُبْ فِي رُقْعَةٍ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اللَّهُمَّ أَنْتَ اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ عَالِمُ الْغَيْبِ وَ الشَّهَادَةِ أَنْتَ الْعَالِمُ وَ أَنَا الْمُتَعَلِّمُ فَانْظُرْ لِي فِي أَيِّ الْأَمْرَيْنِ خَيْرٌ لِي حَتَّى أَتَوَكَّلَ عَلَيْكَ فِيهِ وَ أَعْمَلَ بِهِ ثُمَّ اكْتُبْ مِصْرَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى ثُمَّ اكْتُبْ رُقْعَةً أُخْرَى مِثْلَ مَا فِي الرُّقْعَةِ الْأُولَى شَيْئاً شَيْئاً ثُمَّ اكْتُبِ الْيَمَنَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ اكْتُبْ رُقْعَةً أُخْرَى مِثْلَ مَا فِي الرُّقْعَتَيْنِ شَيْئاً شَيْئاً ثُمَّ اكْتُبْ یُحْبَسُ الْمَتَاعِ وَ لَا يُبْعَثُ إِلَى بَلَدٍ مِنْهُمَا ثُمَّ اجْمَعِ الرِّقَاعَ وَ ادْفَعْهُنَّ إِلَى بَعْضِ أَصْحَابِكَ فَلْيَسْتُرْهَا عَنْكَ ثُمَّ أَدْخِلْ يَدَكَ فَخُذْ رُقْعَةً مِنْ ثَلَاثِ رِقَاعٍ فَأَيُّهَا وَقَعَتْ فِي يَدِكَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ وَ اعْمَلْ بِمَا فِيهَا إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى

📚 مكارم الأخلاق ص ۲۵۵

عبدالرحمن بن سیابه گوید : به سوی مکه حرکت کردم و همراه خود کالای پارچه داشتم، اما کالاهایم به فروش نرفت و کساد شد. پس اصحاب ما به من مشورت دادند که آن را به مصر بفرستم و به کوفه برنگردانم، یا آن را به یمن بفرستم.

من این موضوع را به امام صادق صلوات اللَّه علیه عرض کردم. امام فرمودند : بین مصر و یمن قرعه بزن، سپس امر خود را به اللَّهِ عزوجل واگذار کن. هر کدام از این دو که اسمش در قرعه ظاهر شد، کالاهایت را به آنجا ارسال کن.

گفتم: چگونه قرعه بزنم؟ فرمودند : در ورقه ای بنویس: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ اللَّهُمَّ إِنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ عَالِمُ الْغَیْبِ وَ الشَّهَادَةِ أَنْتَ الْعَالِمُ وَ أَنَا الْمُتَعَلِّمُ فَانْظُرْ فِی أَیِّ الْأَمْرَیْنِ خَیْرٌ لِی حَتَّی أَتَوَکَّلَ عَلَیْکَ فِیهِ وَ أَعْمَلَ بِهِ. » سپس بنویس : «مصر إن شاءاللَّه»

سپس در برگه دیگری عین همان دعای برگه اول را بنویس و بنویس : «یمن إن شاءاللَّه»

سپس در ورقه ای دیگر عین همان دو برگه را بنویس و بنویس :

«یُحْبَسُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ وَ لَا یُبْعَثُ بِهِ إِلَی بَلْدَةٍ مِنْهُمَا» سپس این ورقه‌ها را جمع کن و به کسی بده که آن‌ها را از تو مخفی کند. سپس دست خود را داخل کن و یکی از سه ورقه را بردار. هر کدام که در دستت افتاد، به اللَّه توکل کن و به آن عمل کن، إن شاءاللَّه.

✅ نکته : لازم است قرعه در جایگاه صحیح خودش به کار گرفته شود.

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَجِّلْ لِوَلِیِّکَ الْفَرَجَ وَ الْعَافِیَةَ وَ النَّصْر

https://feghh14.com