سوال 464 آیا خون دماغ شدن باعث بطلان روزه می شود؟ اگر بی اختیار، خون به حلق او داخل شود چطور؟

پاسخ
✅ پاسخ : ابتدا به روایات زیر توجه فرمایید:
1 عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ سَعِيدٍ وَ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ يَزِيدَ وَ بِإِسْنَادِهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مَهْزِيَارَ جَمِيعاً عَنِ ابْنِ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ يَقُولُ لَا يَضُرُّ الصَّائِمَ مَا صَنَعَ إِذَا اجْتَنَبَ ثَلَاثَ [اربع] خِصَالٍ الطَّعَامَ وَ الشَّرَابَ وَ النِّسَاءَ وَ الِارْتِمَاسَ فِي الْمَاءِ.
📚 التهذيب ج۴ص۱۸۹
محمد بن مسلم گوید :شنیدم امام باقر علیه السلام می فرمود :در صورتی که شخص روزه دار از سه (چهار) خصلت دوری نماید، آنچه که انجام دهد دیگر ضرری برای او ندارد : خوردنی و نوشیدنی و زنان و فرو رفتن در آب
2 عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَسَنِ عَنِ الصَّفَّارِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ رَفَعَهُ إِلَى أَبِي عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: خَمْسَةُ أَشْيَاءَ تُفَطِّرُ الصَّائِمَ الْأَكْلُ وَ الشُّرْبُ وَ الْجِمَاعُ وَ الِارْتِمَاسُ فِي الْمَاءِ وَ الْكَذِبُ عَلَى اللَّهِ وَ عَلَى رَسُولِهِ وَ عَلَى الْأَئِمَّةِ ع.
📚 الخصال ص۲۸۶ح۳۹
امام صادق علیه السلام فرمود :پنج چیز روزه را افطار و باز می کند : خوردن و آشامیدن و جماع و فرو رفتن در آب و دروغ بستن (عمدی) بر خدا و رسول و اهل بیت علیهم السلام
✅ مهمترین مفطرات روزه در دو روایت فوق بیان شده است و اگر چه موارد دیگری نیز هست که در روایات دیگر آمده است و به این موارد ملحق می شود و نیز مواردی هم وجود دارد که بر حسب قاعده احتیاط در هنگام روزه از آنها اجتناب می شود، ولی نکته ای که هست این است که مفطرات روزه محدود هستند و چیزی جز موارد ذکر شده در روایات، باز کننده روزه نیستند و از جمله خون دماغ شدن جزو مواردی نیست که اهل بیت علیهم السلام آن را جزو مفطرات و باطل کننده های روزه ذکر کرده باشند.
✅ حال اگر شخصی خون دماغ شود و بی اختیار مقداری خون به حلق او داخل شود، به دو روایت زیر توجه فرمایید :
3 عَنْ عَلِيِّ بْنِ مَهْزِيَارَ أَنَّهُ سَأَلَهُ يَعْنِي أَبَا الْحَسَنِ الثَّالِثَ... إلی أن قال.... وَ كُلُّ مَا غَلَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَاللَّهُ أَوْلَى بِالْعُذْرِ.
📚 الفقيه ج۱ص۳۶۳
ابوالحسن ثالث يعني امام علی بن محمد النقی (امام دهم) علیه السلام در حدیثی فرمودند : هر آنچه که خداوند در مورد آن بر بنده چیره گردد،پس خداوند به پذیرش عذر سزاوارتر است.
4 عَنْ مُوسَى بْنِ بَكْرٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اللَّهِ الرَّجُلُ يُغْمَى عَلَيْهِ يَوْماً أَوْ يَوْمَيْنِ أَوِ الثَّلَاثَةَ أَوِ الْأَرْبَعَةَ أَوْ أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ كَمْ يَقْضِي مِنْ صَلَاتِهِ قَالَ أَ لَا أُخْبِرُكَ بِمَا يَجْمَعُ لَكَ هَذا و أَشْبَاهِهِ، كُلُّ مَا غَلَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ مِنْ أَمْرٍ فَاللَّهُ أَعْذَرُ لِعَبْدِهِ.
قَالَ وَ زَادَ فِيهِ غَيْرُهُ أَنَّ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: هَذَا مِنَ الْأَبْوَابِ الَّتِي يُفَتِّحُ كُلُّ بَابٍ مِنْهَا أَلْفَ بَابٍ.
📚 الخصال ص۶۴۴ح۲۴
موسی بن بکر گوید :به امام صادق علیه السلام گفتم : شخصی یک روز یا دو روز یا سه روز یا چهار روز یا بیشتر بیهوش می شود؛ چقدر از نمازهایش را قضاء کند؟ امام فرمودند : آیا خبر ندهم تو را به چیزی که این مورد و امثال این مورد را برای تو جمع کند!
هر آنچه که خداوند در امری بر شخص چیره گردد، پس خداوند برای بنده اش عذرپذیرتر است!
و یک راوی دیگر در این حدیث اضافه نموده است که امام صادق علیه السلام فرمود :این (اصل) از بابهایی است که هر بابی از آن هزار باب را می گشاید!